Abidjan, waar voeding nog lokaal is
In steden waar supermarkten niet dominant zijn, eet je nog wat werkelijk voedsel is.
Abidjan, waar voeding nog lokaal is
Reizen leert je wat normaal voedsel is.
Ik zat in Abidjan en besefte iets. Niemand was dik. Niet omdat Ivoorkust fitnesscultuur had. Maar omdat voeding voeding was. Niet verfijnd. Niet verwerkt. Voedsel dat die ochtend was gesneden.
De markten in Abidjan overweldigen als je uit Nederland komt. Overal vrouwen die groente verkopen, aangevoerd van het platteland. Geen verpakking. Geen barcodes. Geen transportkosten van duizend kilometer. Alleen voedsel, direct van bron naar mond.
Dit maakte iets duidelijk. Alle gezondheidsproblemen die we hebben rond voeding en gewicht zijn geen probleem van de Ivooriaan. Het is een probleem van supermarktcultuur. Een gevolg van industrialisering. Iets wat we zelf hebben gecreëerd.
In Abidjan aten mensen wat beschikbaar was. Lokale groente, lokale granen, lokale vis. Niet omdat het gezond was. Omdat het goedkoop was. Het was wat groeit in de omgeving. Maar voeding die lokaal is, is meestal seizoensgebonden. En seizoensgebonden voeding is meestal wat je lichaam in dat seizoen nodig heeft.
De Hausa in Abidjan eten rijst met ui en tomatensaus. Niet omdat het bijzonder is. Maar omdat rijst groeit, ui groeit, tomaten groeien. Het is wat beschikbaar is. Het is wat je eet. Geen keuze, geen dieet, gewoon voeding.
Zet dat tegenover Nederland, waar je in januari aardbeien kunt kopen. Dat klinkt goed, maar het is doorgefokt voedsel. Getransporteerd. Gekweekt in broeikassen met kunstlicht. Het smaakt naar water. Je lichaam herkent dit niet als voeding.
Mijn vader schreef hierover. Over seizoensgebonden voeding. Over wat je lichaam in elk seizoen nodig heeft. Dit was geen spiritualiteit, dit was biologie. In de herfst groeit voedsel dat je lichaam voorbereidt op de winter. In de lente groeit voedsel dat je helpt uit de winterstand te komen. Geen magie. Evolutie.
Daarom is lokale voeding belangrijk. Niet omdat lokaal per se beter is. Maar omdat lokaal seizoensgericht betekent. En seizoensgericht voedsel is voedsel dat werkelijk voedt.
In Abidjan kon je dit nog zien. Die kennis ligt begraven in steden met supermarkten. Maar het is niet verloren. Het is alleen vergeten. Voedselrevolutie begint met terug naar markten. Terug naar boeren. Terug naar voeding die groeit waar je woont.
Bronnen: Jaap Huibers; Carolyn Steel, Hungry City: How Food Shapes Our Lives (Random House, 2008)